Sint-Martinuskerk Sneek

De Sint-Martinuskerk is een rooms-katholieke neogotische pseudo-basilicale kruiskerk in Sneek, gewijd aan de heilige Martinus van Tours.

Zowel de kerk als de aangrenzende pastorie zijn nationale monumenten. Samen met de kerken van Blauhûs, Heech en Reahûs vormt Sneek de parochie Sint-Antonius.

Geschiedenis

De Sint-Martinuskerk werd tussen 1869 en 1871 gebouwd ter vervanging van een waterkerk uit 1834. Het oorspronkelijke ontwerp van architect Cuypers omvatte een westelijk gedeelte met een hoge toren, maar dit werd uitgesteld door geldgebrek. De Sint-Martinuskerk was bedoeld als een kruisvormige basiliek van 56,5 meter lang, 21 meter breed, met een transept van 23,5 meter breed. De toren zou 73 meter hoog worden, wat het de hoogste kerktoren van Friesland zou maken. Uiteindelijk werd de kerk echter slechts 41 meter lang, en in de zomer van 1871 kon de inrichting beginnen.

In januari 1877 werd de westelijke tijdelijke muur weggeblazen tijdens een storm, wat leidde tot de vernieling van het orgel. De muur werd herbouwd, terwijl de parochie bleef sparen voor de toren. Het geld dat ingezameld was voor de toren werd uiteindelijk gebruikt voor de bouw van het Sint-Antoniusziekenhuis in Sneek, dat in 1901 werd geopend. Later bouwde een groep katholieken uit Sneek hun kerktoren op de Dokter Boumawei, waar het ziekenhuis oorspronkelijk gepland was.

Interieur

Het interieur van de kerk is volledig gepleisterd en beschilderd met een baksteenpatroon in verschillende kleuren. Ook de zijkapellen en het koor zijn voorzien van muurschilderingen, hoewel die in de zijkapellen later witgekalkt zijn. De altaren, preekstoel, biechtstoelen en communiebanken zijn vervaardigd door het atelier Cuypers & Stolzenberg uit Roermond. De glas-in-loodramen zijn gemaakt door F. Nicolas. De kruiswegstaties zijn van latere datum en zijn geschilderd door Joan Colette, een leerlinge van Jan Toorop.

In de jaren zestig, in het kader van het Tweede Vaticaans Concilie, onderging de kerk enkele veranderingen. Zo werd er een volksaltaar gebouwd en werden de communiebanken verwijderd. In de zuidelijke kapel, die nu de doopkapel is, bevond zich vroeger het Mariaaltaar.

Orgels

Het orgel, gebouwd in 1891 achter een neogotische orgelkast door de firma Maarschalkerweerd & Soan uit Utrecht, was enige tijd niet bespeelbaar. In 1996 werd het gerestaureerd door de firma Flentrop. Het orgel beschikt over 2 manualen, een vrij pedaal en 27 registers.

Daarnaast staat er een koororgel van Jos Vermeulen in het koor.

1. Sint-Martinuskerk Sneek. Datering: 18 juli 2007. Foto: Bouwe Brouwer - nl.wikipedia.org - Licentiesatus: CC BY-SA 3.0

2. Sint-Martinuskerk Sneek. Interieur, aanzicht orgel, orgelnummer 1378. Datering: 2007.

Foto: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed - nl.wikipedia.org - Licentiestatus: CC BY-SA 4.0

3. Sint-Martinuskerk Sneek. Interieur, overzicht gebrandschilderde glas-in-loodramen. Datering: 1989.

Foto: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed - nl.wikipedia.org - Licentiestatus: CC BY-SA 4.0

4. Sint-Martinuskerk Sneek. Zijaanzicht met dakruiter, gezien vanaf de Koopmansgracht. Datering: 24 april 2011.

Foto: Michielverbeek - nl.wikipedia.org - Licentiestatus: CC BY-SA 3.0

5. Sint-Martinuskerk Sneek. Interieur naar het koor. Datering: Januari 1972.

Foto: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed - commons.wikimedia.org - Licentiestatus: CC BY-SA 4.0

6. Sint-Martinuskerk Sneek. Interieur naar het orgel. Datering: Februari 1972.

Foto: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed - commons.wikimedia.org - Licentiestatus: CC BY-SA 4.0

7. Sint-Martinuskerk Sneek. Op de voorgrond het volksaltaar. Datering: 18 september 2020.

Foto: RomkeHoekstra - commons.wikimeida.org - Licentiestatus: CC BY-SA 4.0

8. Sint-Martinuskerk Sneek. Tabernakel hoofdaltaar. Datering: 18 september 2020.

Foto: RomkeHoekstra - commons.wikimeida.org - Licentiestatus: CC BY-SA 4.0

9. Sint-Martinuskerk Sneek. Het schip met zicht op het koor met volksaltaar en hoofdaltaar. Links zien we de fraaie preekstoel.

Datering: 18 september 2020. Foto: RomkeHoekstra - fy.wikipedia.org - Licentiestatus: CC BY-SA 4.0

10. Sint-Martinuskerk Sneek. Achterzijde van de kerk. Datering: Juli 1978.

Foto: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed - commons.wikimedia.org - Licentiestatus: CC BY-SA 4.0

Zie ook

Externe links/verwijzingen

Geraadpleegde bron: fy.wikipedia.org/wiki/Sint-Martinustsjerke_(Snits) - 27 november 2024

Pagina bijgewerkt: 23april 2026 - Foto nr. 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10.

Maak jouw eigen website met JouwWeb