Cloisonnisme

Het cloisonnisme en synthetisme zijn postimpressionistische schilderstijlen die nauw verbonden zijn met het symbolisme. De term "cloisonnisme" is geïnspireerd door cloisonné-email, een decoratieve techniek die vaak wordt gebruikt voor objecten zoals vazen.

De benaming cloisonnisme werd voor het eerst geïntroduceerd door kunstcriticus Édouard Dujardin in een artikel voor de Revue Indépendante op 9 mei 1888. Deze stijl wordt gekenmerkt door grote, levendige kleurvlakken, omlijnd door donkere contouren, waardoor een sterke visuele impact ontstaat. Realistisch perspectief is hierbij ondergeschikt, wat de werken een platte, tweedimensionale uitstraling geeft. Een bekend voorbeeld is De gele Christus van Paul Gauguin. Andere prominente kunstenaars die cloisonnisme toepasten zijn Louis Anquetin, Émile Bernard, Paul Sérusier, Vincent van Gogh en Meijer de Haan.

Het synthetisme sluit nauw aan bij het cloisonnisme, maar richt zich meer op het overbrengen van ideeën en emoties. Hierbij speelt de esthetische compositie een centrale rol, terwijl natuurlijke vormen minder belangrijk worden geacht.

Enkele voorbeelden

1. Het cloissonistische De gele Christus - de kruisiging van Christus, Paul Gauguin. Datering: 1889.

Foto: Paul Gauguin - nl.wikipedia.org - Licentiestatus: Publiek domein

2. Het synthetistische De talisman van Serusier. Datering: 1888. Foto: Paul Sérusier - nl.wikipedia.org 

Licentiestatus: Publiek domein

3. Boekweit oogsters, Émile Bernard. Datering: 1888. Foto: Émile Bernard - nl.wikipedia.org

Licentiestatus: Publiek domein

4. Bretonse vrouwen en kinderen, Vincent van Gogh. Datering: 1888. Foto: Vincent van Gogh - nl.wikipedia.org 

Licentiestatus: Publiek domein

5. Lezende vrouw, Louis Anquetin. Datering: 1890. Foto: Louis Anquetin - nl.wikipedia.org - Licentiestatus: Publiek domein

6. Het uittrekken van vlas, Meyer de Haan. Datering: 1889. Foto: Meijer de Haan - Van Gogh Letters - nl.wikipedia.org

Licentiestatus: Publiek domein

7. Émile Bernard Zelfportret met portret van Gauguin, opgedragen aan Vincent van Gogh. Bernard. Datering: 1888.

Foto: Émile Bernard - vangogh.akris.nl/vgm/index.jsp?page=4739&lang=nl - en.wikipedia.org - Licentiestatus: Publiek domein

Zelfportret met portret van Paul Gauguin, opgedragen aan Vincent van Gogh - "à son copaing [straattaal voor "voor zijn medemens" ] Vincent, 1888". Van Gogh had Bernard om een ​​portret van Gauguin gevraagd, maar Bernard voelde zich niet in staat om dat te maken (Gauguin, 20 jaar ouder [twee keer zo oud als Bernard!], was toen al beroemd). Van Gogh was echter dol op Bernards schilderij vanwege de eenvoud en vergeleek het met "een echte Manet ". Ter "compensatie" schilderde Gauguin in hetzelfde jaar een zelfportret "met portret van Bernard".

8. Émile Bernard, Breton Women in the Meadow (Le Pardon de Pont-Aven). Bretonse vrouwen op de weide. Datering: Augustus 1888.

Foto: Émile Bernard -www - en.wikipedia.org - Licentiestatus: Publiek domein

Bernard ruilde dit schilderij met Gauguin, die het in de herfst van 1888 meenam naar Arles toen hij zich bij Van Gogh voegde, die helemaal weg was van deze stijl. Van Gogh schilderde een kopie in waterverf om zijn broer Theo ervan op de hoogte te stellen.

9. Paul Gauguin, Visioen na de preek. Jacob worstelt met de engel. Datering: 1888.

Foto: Paul Gauguin -The Yorck Project (2002) 10.000 Meisterwerke der Malerei (dvd-rom), gedistribueerd door DIRECTMEDIA Publishing GmbH. ISBN : 3936122202 - en.wikipedia.org - Licentiestatus: Publiek domein

10. Ernst Ludwig Kirchner: Vier Badende. Datering: 1909. Foto: Ernst Ludwig Kirchner - reproduction from art book - de.wikipedia.org 

Licentiestatus: Publiek domein

Externe links/verwijzingen

Zie ook

Geraadpleegde bron: nl.wikipedia.org/wiki/Cloisonnisme - 27 januari 2025

Pagina bijgewerkt: 26 oktober 2025 - Foto nr. 7, 8, 9, 10.